Hamas yeni liderini seçti: Halil Hayye kimdir?

Liderlik kadroları İsrail saldırılarında öldürülen Hamas, yeni liderini seçti. Hamas’tan yapılan yazılı açıklamada, Halil el-Hayye’nin İsrail’in Gazze’deki saldırılarında ölen Yahya Sinvar’ın yerine, hareketin Siyasi Büro Başkanı olarak seçildiği bildirildi.
Temmuz 2024’te Siyasi Büro Başkanı İsmail Haniye , İran’ın başkenti Tahran’da bulunduğu sırada, İsrail’in düzenlediği hava saldırısı sonucu hayatını kaybetmiş, Ağustos 2024’te Haniye’nin yerine seçilen Yahya Sinvar da Ekim 2024’te Gazze’de yine İsrail’in düzenlediği saldırıda yaşamını yitirmişti.
Hamas liderliğine seçilen Hayye, Sinvar’ın ölümünün ardından Ekim 2024’te örgütün Gazze sorumlusu olmuş, ayrıca İsrail ile yürütülen dolaylı ateşkes görüşmelerinde baş müzakereci olarak görev almıştı.
AB ve ABD’nin terör örgütleri listesinde bulunan Hamas, Yahya Sinvar’ın ölümü sonrasında hareketin kıdemli isimlerinden Muhammed Derviş başkanlığındaki beş üyeli geçici liderlik konseyi tarafından yönetiliyordu.
Üst düzey bir Hamas yetkilisi AFP haber ajansına yaptığı açıklamada Hayye’nin, Hamas’ın eski liderlerinden Halid Meşal’e karşı ezici bir çoğunlukla liderliğe seçildiğini belirterek göreve önümüzdeki hafta resmen başlamasının beklendiğini kaydetti.
Siyasi Büro İstanbul’da toplanacak
Mevcut beş üyeli liderlik konseyinin feshedileceğini belirten Hamas yetkilisi, liderlik yapılarının yeniden yapılandırılmasına başlamak ve komiteler oluşturmak üzere Siyasi Büro’nun önümüzdeki günlerde İstanbul’da toplanacağını ifade etti.
Hamas’ın silahlı kolu İzzeddin el-Kassam Tugayları’nın da Hayye’ye tam destek verdiği belirtiliyor.

Halil el-Hayye (ortada), İran’ın İsrail saldırısında öldürülen eski dinî lideri Ali Hamaney ile Tahran’da görüşen Hamas heyetinde yer almıştı.Fotoğraf: Iranian Leader Press Office/Anadolu/picture alliance
66 yaşındaki Hayye, İran ile yakın ilişkilere sahip bir isim olarak biliniyor. Geçen yıl Eylül ayında Katar’ın başkenti Doha’da İsrail’in suikast girişiminden sağ kurtulmuş, ancak saldırıda bir oğlu hayatını kaybetmişti.
İsmail Haniye’nin ardından Hamas’ın yurtdışındaki en etkili isimlerinden biri olarak kabul edilen Hayye, diğer Siyasi Büro üyeleriyle birlikte Katar’da yaşıyor.
Müslüman Kardeşler’den Hamas’a
1980’lerin başında Müslüman Kardeşler örgütüne katılan Hayye, kurulduğu 1987 yılında, Haniye ve Sinvar ile birlikte Hamas üyesi olmuştu.
Gazze’de defalarca İsrail tarafından tutuklanan Hayye, İsrail saldırılarında da çok sayıda yakınını kaybetti. 2007 yılında Gazze kentinde ailesinin kaldığı eve düzenlenen saldırıda çok sayıda akrabası, 2008 yılında da bir İsrail hava saldırısında oğullarından Hamza yaşamını yitirdi. 2014’te İsrail ile Hamas arasındaki çatışmalar sırasında en büyük oğlu Usame’nin evi bombalandı, oğlu, eşi ve üç çocukları öldü.
Gazze’yi terk ederek Katar’a yerleşen Hayye, Arap ve İslam dünyasıyla ilişkilerde kilit isimlerden biri haline geldi. Hamas’ın eski lideri Haniye’nin suikaste kurban gittiği Tahran gezisinde de kendisine eşlik etmişti.
Hayye, dönemin Suriye lideri Beşar Esad ile ilişkileri tamir için 2022’de Şam’a giden Hamas heyetine de başkanlık etmişti.
AFP,rtr/BK,TY








